Güneş enerjisi santrali yatırım teşvik belgesi, uygun bulunan GES projesinin makine ve teçhizat alımlarında ve belgede tanımlanan desteklerde yararlanma imkânı sağlar. Başvuruda yatırımcının faaliyet konusu, öz tüketim ilişkisi, bağlantı gücü, yatırım yeri ve ekipman listesi birlikte değerlendirilir. Çatı GES ile elektrik satışı amacıyla planlanan bir santral aynı teşvik koşullarına tabi olmayabilir.
Yeni başvurularda 9903 sayılı Karar ve 2025/1 sayılı Tebliğ esas alınır. Eski belgelerde, belgenin dayandığı düzenleme ve geçiş hükümleri ayrıca incelenmelidir.
GES yatırımlarında teşvik kapsamı
Kararın 9/1-e maddesi, imalat sanayii işletmelerinin öz tüketimine yönelik güneş ve rüzgâr enerjisi yatırımlarını bağlantı anlaşmasındaki sözleşme gücüyle sınırlı olarak öncelikli yatırımlar arasında düzenler. Yalnızca projenin lisanssız olması yeterli değildir; imalat faaliyeti ve öz tüketim bağlantısı da değerlendirilir.
Diğer elektrik üretimi yatırımlarında Hedef Yatırımlar Teşvik Sistemi ve sektörel şartlar incelenir. Ayrıntılı çerçeve için öncelikli yatırımlar ve hedef yatırımlar rehberlerimize bakabilirsiniz.
Çatı ve arazi GES için kapasite şartı
EK-3 listesine göre modernizasyon niteliğindeki güneş enerjisi yatırımları ile çatı dahil 240 kW altındaki GES yatırımları desteklenmez. Bu eşiğin sağlanması tek başına yeterli değildir; asgari yatırım tutarı ve teknik şartlar da aranır.
Çatı projelerinde kullanım hakkı ve teknik uygunluk; arazi projelerinde taşınmazın kullanım durumu ve gerekli izinler kontrol edilmelidir. Teşvik belgesi bağlantı izni, proje onayı veya yapı ruhsatı yerine geçmez.
Hangi desteklerden yararlanılabilir?
- Onaylı makine ve teçhizat için mevzuata uygun KDV istisnası ve gümrük vergisi muafiyeti değerlendirilebilir.
- Vergi indirimi bakımından imalat sanayiinin öz tüketimine yönelik öncelikli yatırımlarla diğer elektrik üretimi projeleri ayrıştırılır. Hedef Yatırımlar kapsamındaki elektrik üretimi yatırımları vergi indirimi alamaz.
- 9/1-e kapsamındaki öz tüketim yatırımlarına faiz veya kâr payı desteği sağlanmaz. Hedef Yatırımlar kapsamındaki elektrik üretimi yatırımlarında da bu destek uygulanmaz.
- Elektrik üretimi yatırımlarına 9903 sayılı Karar kapsamında yatırım yeri tahsisi desteği verilmez.
Destek hesabı onaylanan belgedeki unsurlara göre yapılmalıdır. Yatırım teşvikinde vergi indirimi rehberimiz hesaplama esaslarını açıklar.
Başvuru için gerekli belgeler
E-TUYS dosyasında şirket bilgileri, yatırım adresi, kapasite, bütçe ve makine listesi birbiriyle uyumlu olmalıdır. Projenin niteliğine ve aşamasına göre aşağıdaki bilgi ve belgeler hazırlanır:
- E-TUYS kullanıcı yetkilendirmesi ve şirket bilgileri.
- Çağrı mektubu, bağlantı belgeleri ve proje onayına ilişkin evrak.
- Kurulu güç, sözleşme gücü ve tüketim tesisi ilişkisini gösteren teknik bilgiler.
- Panel, inverter ve diğer ekipman için proforma faturalar ve teknik özellikler.
- Taşınmaz mülkiyeti veya kullanım hakkını gösteren belgeler.
- Gerekli hallerde ÇED kararı veya kapsam yazısı ve SGK borç durumuna ilişkin belge.
Panel ve ekipman için güncel yerli üretim şartları ile ithalat kısıtları satın alma öncesinde kontrol edilmelidir. Türkiye'deki bir satıcıdan alım yapılması, ürünün teşvik bakımından yerli kabul edilmesini tek başına sağlamaz.
E-TUYS başvurusu ve yatırım takibi
- Projenin teşvik kapsamı ve teknik şartları belirlenir.
- Yetkilendirme tamamlanarak yatırım bilgileri ve makine listeleri sisteme girilir.
- Belgeler yüklenir ve elektronik başvuru gönderilir.
- Bakanlığın eksiklik talepleri süresinde cevaplanır.
- Onay sonrası alımlar, gerçekleşmeler ve revizeler takip edilir.
Başvurudan önce gerçekleştirilmiş yatırım harcamaları kural olarak belge kapsamına alınmaz. Sipariş, ödeme ve fatura takvimi bu nedenle başlangıçta değerlendirilmelidir. Kapasite, ekipman veya yatırım yeri değiştiğinde gerekli revize işlemleri yapılmalıdır.
Tamamlama vizesi ve işletmeye geçiş
Santralin enerji mevzuatına göre kabulü ile teşvik belgesinin tamamlama vizesi ayrı işlemlerdir. Gerçekleşen harcamalar, makine listeleri ve teknik belgeler E-TUYS kayıtlarıyla karşılaştırılır. Yatırım süresi veya ek süre bittikten sonra üç ay içinde tamamlama vizesine başvurulmalıdır. Ekspertiz ve raporlama yöntemi ilgili mevzuata göre belirlenir.
Leasing kullanılacaksa sözleşme ve ekipman listesi baştan koordine edilmelidir. Finansal kiralama rehberimiz bu süreci açıklar.
Sık sorulan sorular
Her lisanssız GES öncelikli yatırım mıdır?
Hayır. İmalat sanayiinin öz tüketimi, sözleşme gücü ve diğer koşullar birlikte incelenir.
Belge alındığında bağlantı izni de alınmış olur mu?
Hayır. Bağlantı ve kabul işlemleri yetkili kurumların ayrı süreçleridir.
Ekipman değişikliği yapılabilir mi?
Yeni ekipmanın teknik niteliği ve listeye uygunluğu kontrol edilerek gerekli revize süreci yürütülür.
Farabi Danışmanlık ile başvuru hazırlığı
Farabi Danışmanlık, kapsam analizinden E-TUYS başvurusuna ve tamamlama vizesine kadar dosyanın bütünlüğünü takip eder. Projenizin yatırım yeri ve kapasitesi üzerinden değerlendirme için bizimle iletişime geçin.
Resmî kaynaklar: 9903 sayılı Karar ve 2025/1 sayılı Tebliğ. Kontrol: 13 Ekim 2026.