Stratejik Hamle Nedir?

Stratejik Hamle Programı; katma değeri yüksek, ülkemizin kritik ihtiyaçlarını karşılayacak, arz güvenliğini sağlayacak, dışa bağımlılığını azaltacak, uluslararası rekabet gücünü artıracak ve Ar-Ge içeriği yüksek imalat sektörü yatırımlarını destekleyen özel bir devlet teşvik paketidir. İleri teknoloji makine, yeni nesil mobilite, ilaç etken maddesi, yarı iletken üretimi gibi stratejik ve kritik konulardaki yatırımlar bu program kapsamında değerlendirilir.

9903 Sayılı Cumhurbaşkanı Kararı (30 Mayıs 2025 tarihli Resmî Gazete) ile yürürlüğe giren sistem kapsamında asgari sabit yatırım tutarı yüksek teknolojili yatırımlar için 125 Milyon TL, diğer yatırımlar için 251 Milyon TL'dir. Yeşil ve Dijital Dönüşüm Programı kapsamındaki 62,7 Milyon TL ve üzerindeki yatırımlar ise değerlendirme süreci olmaksızın bu Program kapsamında desteklenebilmektedir.

Stratejik Hamle Yatırım Konuları — Örnekler
Sektör / KonuAçıklama
İleri Teknoloji MakineYüksek hassasiyetli CNC tezgahları, endüstriyel robot sistemleri, akıllı üretim ekipmanları ve endüstri 4.0 teknolojileri içeren makine üretimi yatırımları.
Yeni Nesil MobiliteElektrikli araç, otonom sürüş sistemleri, yakıt hücreli araçlar ve ilgili kritik bileşen (batarya, motor, güç elektroniği) üretimi yatırımları.
İlaç Etken MaddesiAktif farmasötik bileşen (API) üretimi, biyoteknolojik ilaç ve aşı üretimi ile ilgili kritik hammadde ve ara ürün üretimi yatırımları.
Yarı İletken ÜretimiEntegre devre, çip ve mikroelektronik bileşen üretimi; bu sektörlere yönelik ekipman ve malzeme üretimi yatırımları.
Dijital ve Yeşil DönüşümDijital Dönüşüm Programı veya Yeşil Dönüşüm Programı kapsamındaki asgari 62,7 Milyon TL tutarındaki yatırımlar değerlendirme süreci olmaksızın bu Program kapsamında desteklenebilir.
Diğer Stratejik KonularSavunma sanayii, uzay teknolojileri, ileri malzeme üretimi, kritik altyapı bileşenleri ve ülkemizin dışa bağımlılığını azaltacak diğer stratejik imalat sektörü yatırımları.
📌 Stratejik Hamle yatırım konuları listesi Bakanlık tarafından belirlenmektedir. Yatırımınızın bu kapsamda değerlendirilip değerlendirilemeyeceği konusunda 0539 314 4774 numaralı hattı arayarak Farabi Danışmanlık uzmanlarına danışınız.

Yatırım Teşvik Belgesi Nasıl Alınır?

Stratejik Hamle desteklerinden yararlanabilmek için Yatırım Teşvik Belgesi (YTB) alınması zorunludur. Müracaatlar Genel Müdürlük tarafından 5 kriter üzerinden ön değerlendirmeye tabi tutulmaktadır.

1

Kriter Filtresi

5 ön değerlendirme kriterinden en az 3'ü sağlanmalıdır: stratejik liste, ihracat/ithalat oranı ≤%70, katma değer ≥%30, öz kaynak ≥%20, toplam ithalat ≥50M USD.

2

Kalkınma Bankası

3 kriteri sağlayan projeler Bakanlık protokollü kalkınma/yatırım bankasına iletilir; fizibilite raporu hazırlanır.

3

Bakanlık Değerlendirmesi

Fizibilite ve Sanayi Genel Müdürlüğü değerlendirmesiyle puanlama tablosu oluşturulur. ≥70 puan Komite'ye sunulur.

4

Komite Kararı & YTB

Program Değerlendirme Komitesi onayıyla teşvik belgesi düzenlenir.

📞 Profesyonel Destek: Farabi Danışmanlık — 0539 314 4774

Kimler Yararlanabilir?

Yararlanma Koşulları
KriterAçıklama
Yatırım KonusuGenel başvuru yolunda 5 ön değerlendirme kriterinden en az 3'ünün sağlanması aranır. Stratejik yatırım konuları listesinde yer alma, bu kriterlerden biridir; diğer şartlar ve özel program hükümleri ayrıca incelenir.
Asgari Sabit Yatırım TutarıYüksek teknolojili yatırımlar: Asgari 125 Milyon TL. Diğer yatırımlar: Asgari 251 Milyon TL. Yeşil/Dijital Dönüşüm kapsamındaki yatırımlar için: Asgari 62,7 Milyon TL (değerlendirme süreci olmaksızın). Bu tutarlar yeniden değerleme oranıyla her yıl güncellenir.
Şirket TürüGerçek kişiler, adi ortaklıklar, anonim ve limited şirketler, kooperatifler, iş ortaklıkları, kamu kurum ve kuruluşları ile yabancı şirketlerin Türkiye şubeleri başvurabilir.
SGK Borcu BulunmamasıSGK'ya muaccel prim ve idari para cezası borcu bulunmaması ya da tecil/yapılandırılmış olması gerekmektedir.
Başvuru Son Tarihi31 Aralık 2030 tarihine kadar yapılacak müracaatlar değerlendirmeye alınır.

Stratejik Hamle Programı başvuru şartları

Stratejik Hamle Programı, yatırımın büyüklüğü kadar Türkiye’nin üretim ve tedarik yapısına sağlayacağı katkıyı da dikkate alır. İthalata bağımlı bir girdinin yerli üretimi, kritik bir ürünün arz güvenliği veya yüksek katma değerli bir üretim sürecinin kurulması bu açıdan değerlendirilebilir. Ancak bir ürünün teknoloji yoğun olması ya da ithal ediliyor olması, tek başına destek hakkı oluşturmaz.

Başvuru hazırlığında ürün tanımı, yatırımın teknik kapsamı, teknoloji sınıfı, kapasite, finansman ve dış ticaret verileri birlikte ele alınmalıdır. Ürün sınıflandırmasının doğru yapılması özellikle önemlidir. Yanlış ürün kodu kullanılması, ithalat ve ihracat verilerinin başka bir ürün grubundan alınmasına ve projenin uygunluğunun hatalı yorumlanmasına neden olabilir.

Ön değerlendirme kriterleri nasıl okunmalı?

9903 sayılı Kararın 8. maddesinde belirtilen beş kriterden en az üçünün sağlanması, projenin fizibilite aşamasına iletilmesi açısından değerlendirilir. Stratejik yatırım konuları listesinde yer alma, bu kriterlerden biridir. Liste koşulunu bütün başvurularda diğer kriterlerden bağımsız, tek başına zorunlu bir eşik gibi yorumlamak doğru değildir. Asgari yatırım şartı, özel program hükümleri ve nihai proje değerlendirmesi ayrıca uygulanır.

İhracatın ithalatı karşılama oranı, yatırım konusu ana ürünün dış ticaret yapısını gösterir; şirketin kendi ihracatının kendi ithalatına oranı şeklinde okunmamalıdır. Katma değer hesabı mevzuatta belirlenen yöntemle hazırlanmalı, öz kaynak kapasitesi ise finansal belgelerle desteklenmelidir. İthalat verisinin dönemi ve ürün kapsamı, dosyadaki teknik açıklamalarla tutarlı olmalıdır.

Stratejik yatırım fizibilitesi nasıl hazırlanır?

Fizibilite, yatırımın kurulabilir ve sürdürülebilir olduğunu teknik, ekonomik ve mali açıdan açıklayan temel çalışmadır. Üretim teknolojisi ile hedeflenen ürünün nitelikleri; kapasite ile satış tahminleri; yatırım takvimi ile finansman ihtiyacı aynı senaryo içinde değerlendirilmelidir. Yalnızca yüksek bir satış tahmini sunmak yerine müşteri talebi ve rekabet koşulları için somut dayanaklar hazırlanmalıdır.

  • Ürün ve teknoloji: Ürünün teknik özellikleri, kullanım alanları, üretim süreci, know-how ve lisans ihtiyacı.
  • Pazar ve dış ticaret: Hedef müşteriler, ithal ürünlerle rekabet, fiyat yapısı, yurt içi talep ve ihracat potansiyeli.
  • Yatırım bütçesi: Makine ve teçhizat, bina, altyapı ve diğer yatırım kalemlerinin belgeli planı.
  • Finansman: Öz kaynak, kredi, işletme sermayesi ve yatırımın farklı aşamalarındaki nakit ihtiyacı.
  • Uygulama: İzinler, arazi ve altyapı hazırlığı, tedarik süreleri, deneme üretimi ve istihdam planı.

Ön değerlendirmeyi geçen projenin Bakanlık ile protokolü bulunan kalkınma ve yatırım bankasına iletilmesi, destek kararının verildiği anlamına gelmez. Fizibilite ve teknik değerlendirme sonuçları, Komitenin proje bazındaki kararına esas olur. Bankanın fizibilite süreci ile yatırımcının kredi talebinin değerlendirilmesi de aynı işlem olarak kabul edilmemelidir.

Stratejik Hamle destekleri yatırım bütçesine nasıl yansır?

KDV istisnası ve gümrük vergisi muafiyeti, uygun makine ve teçhizatın temin aşamasında değerlendirilirken vergi indirimi, finansman ve istihdam destekleri farklı uygulama süreçlerine sahiptir. Desteklerin tamamını yatırımın ilk gününde alınacak nakit hibe olarak toplamak doğru bir bütçe yaklaşımı değildir. Her unsurun kullanım zamanı, uygun harcama kapsamı ve belge şartları ayrı hesaplanmalıdır.

Faiz veya kâr payı desteği ile makine desteği alternatifleri karşılaştırılırken kredi kullanımı, makine niteliği, ödeme takvimi ve yatırımın finansman ihtiyacı birlikte ele alınmalıdır. Haritadan il seçilerek bölgesel destekler incelenebilir. Program kapsamında desteklenme kararı ve teşvik belgesinde tanımlanan kapsam, uygulamanın esasını oluşturur.

Dijital ve yeşil dönüşüm yatırımları

Dijital Dönüşüm Programı veya Yeşil Dönüşüm Programı kapsamında desteklenecek yatırımlar için Kararın 8. maddesinde ayrı bir düzenleme bulunur. İlgili asgari yatırım şartını karşılayan bu projeler, aynı maddede tanımlanan Stratejik Hamle değerlendirme sürecine tabi olmadan kapsamda değerlendirilebilir. Bununla birlikte yatırımın ilgili dönüşüm programına kabulü ve o programın koşulları geçerliliğini korur.

Bu nedenle yalnızca yazılım satın almak veya enerji verimliliği sağlayan bir makine temin etmek, otomatik olarak dönüşüm programı kapsamına giriş sağlamaz. İşletmenin mevcut durumu, dönüşüm hedefi ve programın öngördüğü proje yapısı değerlendirilmelidir. İlgili seçenekler için Dijital Dönüşüm Destek Programı sayfamızı inceleyebilirsiniz.

Teşvik belgesi sonrası izleme ve tamamlama

Yatırım teşvik belgesi alındıktan sonra onaylı makine listeleri, yatırım süresi, kapasite ve yer bilgileri takip edilir. Projede değişiklik yapılması gerektiğinde revizyon ihtiyacı harcama gerçekleşmeden önce değerlendirilmelidir. Faturalar, ödeme belgeleri, ithalat evrakı ve muhasebe kayıtları aynı yatırım dosyasında düzenli tutulmalıdır.

Yatırımın niteliğine ve yatırımcının durumuna göre ekosistem geliştirme planı yükümlülüğü de incelenir. Gerçekleşmelerin raporlanması ve yatırım tamamlama vizesi, başvuru sürecinin devamıdır. Destekler için planlanan takvim ile yatırımın fiili takviminin ayrışması halinde, sürenin ve belge kapsamının yeniden değerlendirilmesi gerekir.

Stratejik Hamle hakkında sık sorulan sorular

Stratejik Hamle ile Teknoloji Hamlesi aynı mı?

Hayır. İkisi de Türkiye Yüzyılı Kalkınma Hamlesi içinde yer alır, ancak başvuru ve değerlendirme yapıları farklıdır. Teknoloji Hamlesi öncelikli ürün ve teknolojiler üzerinden değerlendirilir.

Üç kriteri karşılamak destek almak için yeterli mi?

Üç kriterin karşılanması ön değerlendirme bakımından önemlidir. Fizibilite, teknik inceleme ve Komite değerlendirmesi tamamlanmadan kesin destek sonucu oluşmaz.

Mevcut bir işletme yatırımını genişletebilir mi?

Mevcut işletmenin planladığı yeni yatırımın niteliği, ürün ve kapasite yapısı ile program koşulları incelenir. İşletmenin faaliyette olması tek başına olumlu veya olumsuz karar sebebi değildir.

İl seçimi neden önemlidir?

Yatırım yeri, bölgesel istihdam destekleri yanında lojistik, tedarik ve işletme maliyetlerini etkiler. Yerel Kalkınma Hamlesi ve Öncelikli Yatırımlar Teşvik Sistemi gibi alternatifler de projenin kapsamına göre karşılaştırılabilir.

Stratejik yatırım danışmanlığı

Farabi Danışmanlık, projenizin uygunluk analizini, fizibilite hazırlığını ve yatırım teşvik belgesi sürecini birlikte planlamanıza yardımcı olur. Üretilecek ürünü, yatırım yerini, öngörülen kapasiteyi ve finansman yapısını paylaşarak yatırımınız için ön değerlendirme talep edebilirsiniz.

Resmî kaynak: 9903 sayılı Yatırımlarda Devlet Yardımları Hakkında Karar. İçerik kontrolü: 12 Ekim 2026.