Öncelikli Yatırımlar Teşvik Sistemi

Öncelikli Yatırımlar Nedir?

Öncelikli Yatırımlar Teşvik Sistemi; yatırım ekosistemini destekleyen ve EK-3 listesindeki yatırım konuları arasında öncelikli statü tanınan nitelikli yatırımları destekleyen özel bir devlet teşvik paketidir. Hedef Yatırımlar sisteminden farklı olarak %30 yatırıma katkı oranı ve ilgili yatırımın koşulları ile istisnalar saklı kalmak üzere tüm bölgelerde faiz/kâr payı desteği imkânı sunar.

9903 Sayılı Cumhurbaşkanı Kararı (30 Mayıs 2025 tarihli Resmî Gazete) ile yürürlüğe giren Yatırımlarda Devlet Yardımları Hakkında Karar'ın Madde 9'sında sayılan yatırım konuları bu sistem kapsamında desteklenmektedir. EK-3 listesindeki diğer yatırım konuları Hedef Yatırımlar sistemiyle desteklenir.

Öncelikli Yatırımlar Destek Unsurları

Destek unsurlarının oran ve süreleri yatırımın gerçekleştirileceği bölgeye göre değişmektedir. Haritadan ilgili ile tıklayarak o ile özgü bilgilere ulaşabilirsiniz.

Destek Unsurları — Genel Açıklamalar
Destek UnsuruAçıklama
KDV İstisnasıYatırım Teşvik Belgesi kapsamında yurt içinden ve yurt dışından temin edilecek yatırım malı makine ve teçhizat için KDV ödenmez. (Madde 14)
Gümrük Vergisi MuafiyetiYurt dışından temin edilecek makine ve teçhizat için gümrük vergisi %0 olarak uygulanır. (Madde 13)
Vergi İndirimi%30 yatırıma katkı oranı ve %60 vergi indirim oranı üzerinden uygulanır. (Madde 20)
SGK İşveren Hissesi Desteğiİlave istihdam için SGK işveren hissesinin asgari ücrete tekabül eden kısmı Bakanlıkça karşılanır. Süre: 2. Bölge 1 yıl, 3. Bölge 2 yıl, 4. Bölge 4 yıl, 5. Bölge 8 yıl, 6. Bölge 12 yıl. Oran: 6. Bölge dışı %50, 6. Bölge %100. (Madde 18)
SGK İşçi Hissesi DesteğiYALNIZCA 6. BÖLGEİlave istihdam için SGK işçi hissesinin asgari ücrete tekabül eden kısmı yalnızca 6. Bölge'de 10 yıl süreyle Bakanlıkça karşılanır. (Madde 19)
Faiz veya Kâr Payı DesteğiSabit yatırım tutarının %70'ine kadar kullanılan krediye faiz/kâr payı desteği sağlanır. Destek oranı %25 (azami 12,5 puan). Tüm bölgelerde uygulanır. Azami destek tutarı 30,1 Milyon TL veya yatırımın %10\'u. (Madde 15)
Yatırım Yeri TahsisiÇevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanlığı tarafından belirlenen esaslar çerçevesinde yatırım yeri tahsis edilebilir. (Madde 21)
⚠️ Destek İstisnaları: Öncelikli yatırımlarda enerji yatırımlarına ilişkin sınırlamalar 9903 sayılı Kararın 9. maddesinin ikinci ve üçüncü fıkralarına göre değerlendirilir. İmalat sanayii işletmelerinin öz tüketimine yönelik ilgili güneş ve rüzgâr yatırımlarına faiz veya kâr payı desteği sağlanmaz. 9. maddenin üçüncü fıkrasında tanımlanan enerji yatırımlarına vergi indirimi ve faiz veya kâr payı desteği verilmez. İstanbul koşulu, ilgili öncelikli yatırım bendine göre ayrıca incelenir; Hedef Yatırımların genel İstanbul istisnası bu sistemin tamamına uygulanmaz.
ℹ️ Alt Bölge Desteği: Organize sanayi bölgesinde veya endüstri bölgesinde yapılan yatırımlar ile Kararda belirtilen ilçelerde (EK-5) gerçekleştirilen yatırımlar, SGK işveren hissesi desteği açısından bulundukları bölgenin bir alt bölgesinde sağlanan şart ve sürede yararlanabilir. Her iki koşulu da sağlayan yatırımlar ise iki alt bölge avantajından faydalanabilir.

Öncelikli Yatırım Konuları Nelerdir?

9903 Sayılı Karar'ın Madde 9'sında sayılan öncelikli yatırım konuları bu kapsamda değerlendirilmektedir:

Öncelikli Yatırım Konuları — 9903 Sayılı Karar Madde 9
#Yatırım Konusu
1Dijital Dönüşüm Programı veya Yeşil Dönüşüm Programı kapsamında desteklenmesine karar verilen yatırımlar
2Teknoloji Hamlesi Programı kapsamında yayımlanan öncelikli ürün listesinde belirtilen yüksek teknolojili ürünlerin üretimine yönelik yatırımlar ile asgari 627 milyon TL tutarındaki yüksek teknolojili ürünlerin üretimine yönelik yatırımlar
3İstanbul ili hariç; Teknoloji Hamlesi Programı öncelikli ürün listesindeki orta yüksek teknolojili ürün üretimi yatırımları ile asgari 1,255 milyar TL tutarındaki orta yüksek teknolojili ürün üretimi yatırımları
4Müteharrik karakterli yatırımlar hariç; 6. Bölgede yapılan yatırımlar ile Geçici 3. Madde ve Geçici 4. Madde (Cazibe Merkezleri Programı) kapsamında değerlendirilen yatırımlar
5Savunma Sanayii Başkanlığı'ndan alınacak proje onayına istinaden gerçekleştirilecek savunma alanındaki yatırımlar
6İmalat sanayi işletmelerinin öz tüketimine yönelik; bağlantı anlaşması sözleşme gücüyle sınırlı olmak kaydıyla güneş enerjisine dayalı ve rüzgâr enerjisine dayalı elektrik üretim tesisi yatırımları
7Enerji ve Tabii Kaynaklar Bakanlığı maden işletme ruhsatı kapsamında; Maden Kanunu 2. Madde 4-b grubundaki madenlerin girdi olarak kullanıldığı elektrik üretimi yatırımları
8Nükleer enerji santrali yatırımları
9Asgari 627 milyon TL tutarındaki sıvılaştırılmış doğal gaz (LNG) yatırımları ve yer altı doğal gaz depolama yatırımları
10Maden istihraç ve/veya maden işleme yatırımları
11Maden Kanunu'na istinaden geçerli Arama Ruhsatı veya Sertifikasına sahip yatırımcıların ruhsatlı sahalarında yapacağı maden arama yatırımları
12Ar-Ge yatırımları
13Ar-Ge merkezi veya tasarım merkezlerinde yürütülen Ar-Ge/tasarım projeleri ile ilişkili İstanbul ili dışındaki yatırımlar
14Teknolojik Ürün Deneyim Belgesi düzenlenmiş ürünlerin üretimine yönelik yatırımlar
15Orta yüksek ve yüksek teknolojili ürünlere yönelik test merkezi yatırımları ile ihracatçı birliklerinin dış ticareti desteklemek amacıyla yapacağı test merkezi yatırımları
16Asgari yatırım tutarı şartı aranmaksızın ihtisas serbest bölgelerinde gerçekleştirilecek yazılım ve bilişim ürünleri üretimi yatırımları
17Tebliğ ile belirlenen teknik şart ve standartları karşılayan, asgari 3 megavat kurulu güç şartını sağlayan veri merkezi yatırımları
18Nitelikli veri merkezlerinde bulut hizmeti sağlayıcıları tarafından yapılacak asgari 251 milyon TL tutarındaki yatırımlar
19Çevre Lisansına tabi yatırımlar (Çevre İzin ve Lisans Yönetmeliği kapsamında)
20Demiryolu, denizyolu veya havayolu ile taşımacılık yatırımları
21Yük taşımacılığına yönelik liman yatırımları (yat limanı ve marina hariç)
22Kültür ve Turizm Koruma ve Gelişim Bölgeleri, Turizm Merkezleri veya Kültür ve Turizm Bakanlığı alan başkanlıkları sınırları içinde ya da termal turizm konusundaki turizm konaklama yatırımları
23Özel sektör tarafından gerçekleştirilecek kreş ve gündüz bakım evleri, okul öncesi eğitim, ilkokul, ortaokul ve lise eğitim yatırımları ile hava araçlarına yönelik eğitim yatırımları
24Asgari 100 kişi ve üzeri kapasiteli yaşlı ve/veya engelli bakım merkezleri
25Lisanslı depoculuk yatırımları
2625 dekar ve üzeri yurt içinde üretilen sera teknolojilerini ihtiva eden otomasyona dayalı (bilgisayar kontrollü iklimlendirme, sulama, gübreleme ve ilaçlama sistemi) topraksız sera yatırımları
27Sanayi sicil belgesine sahip mevcut tesislerde yapılacak deprem veya yangın riskine karşı güçlendirme yatırımları
28Sanayi Genel Müdürlüğü uygunluk yazısına istinaden gerçekleştirilecek afet teknolojileri alanındaki yatırımlar
⚠️ Her sektör için asgari kapasite ve teknik şartlar EK-3'te belirlenmiştir. Değerlendirme için 0539 314 4774 numaralı hattı arayarak Farabi Danışmanlık uzmanlarına danışınız.

Yatırım Teşvik Belgesi Nasıl Alınır?

Hedef Yatırımlar teşviklerinden yararlanabilmek için Yatırım Teşvik Belgesi (YTB) alınması zorunludur. Başvurular T.C. Sanayi ve Teknoloji Bakanlığı'na E-TUYS üzerinden yapılmaktadır.

1

Yatırım Planlaması

Yatırımın 9. madde kapsamı, genel şartlar ve bölge koşulları incelenir.

2

Belge Hazırlığı

Yatırımın niteliğine göre gerekli şirket belgeleri, izinler ve uygunluk yazıları hazırlanır.

3

E-TUYS Başvurusu

Bakanlık internet sitesi üzerinden elektronik başvuru.

4

Belge Alımı

Bakanlık onayı sonrası YTB düzenlenerek teşviklerden yararlanılır.

📞 Profesyonel Destek: Farabi Danışmanlık — 0539 314 4774

Kimler Yararlanabilir?

Yararlanma Koşulları
KriterAçıklama
Yatırım Konusu9903 Sayılı Karar Madde 9'da sayılan Öncelikli Yatırım konularından birinde olması gerekmektedir. Kararın 5. maddesindeki genel şartlar ve istisnalar ile ilgili yatırım bendinin özel koşulları birlikte değerlendirilir.
Asgari Sabit Yatırım Tutarı1. ve 2. Bölge: Asgari 15,1 Milyon TL. 3., 4., 5. ve 6. Bölge: Asgari 7,5 Milyon TL. Bu tutarlar yeniden değerleme oranıyla her yıl güncellenir. (Madde 5, Fıkra 2)
Şirket TürüGerçek kişiler, adi ortaklıklar, anonim ve limited şirketler, kooperatifler, iş ortaklıkları, kamu kurum ve kuruluşları ile yabancı şirketlerin Türkiye şubeleri başvurabilir.
SGK Borcu BulunmamasıSGK'ya muaccel prim ve idari para cezası borcu bulunmaması ya da tecil/yapılandırılmış olması gerekmektedir.
Başvuru Son Tarihi31 Aralık 2030 tarihine kadar yapılacak müracaatlar değerlendirmeye alınır.

Öncelikli Yatırımlar Teşvik Sistemi Başvuru Rehberi

Öncelikli Yatırımlar Teşvik Sistemi, belirli yatırım konularını ve niteliklerini esas alan bir teşvik uygulamasıdır. Yatırımın bu kapsamda değerlendirilmesi için ilgili mevzuat bendindeki şartların sağlanması gerekir. Bir tesisin yeni olması, yüksek maliyet taşıması veya işletme açısından önem arz etmesi tek başına öncelikli yatırım statüsü oluşturmaz.

Farabi Danışmanlık olarak yatırımınızı sektör adıyla sınırlı bir değerlendirme yerine ürün, teknoloji düzeyi, yatırım yeri, kapasite ve gerekli onaylar üzerinden ele alıyoruz. Genel teşvik yapısı hakkında bilgi almak için yatırım teşvikleri danışmanlığı sayfamızı; bölgesel uygulamaları karşılaştırmak için sektörel ve bölgesel teşvikler rehberimizi inceleyebilirsiniz.

Yatırımın Öncelikli Statüsü Nasıl Doğrulanır?

Ön değerlendirmede yatırımın 9903 sayılı Kararın 9. maddesindeki hangi başlığa dayandığı belirlenir. Ardından o başlığa ait ürün, izin, kapasite, yer ve diğer özel şartlar incelenir. Birden fazla faaliyet içeren projelerde her faaliyetin aynı kapsamda bulunacağı varsayılmamalıdır. Örneğin üretim tesisi ile tesisin enerji ihtiyacını karşılayacak yatırımın destek koşulları ayrı incelenebilir.

Yatırım dosyasında teknik açıklamanın mevzuat şartıyla ilişkisi anlaşılır olmalıdır. Üretilecek ürünün tanımı, makine özellikleri, kapasite hesabı ve gerekli kurum yazıları bu değerlendirmeyi destekler. Başvuruya eklenen belgeler arasında ürün adı veya yatırım adresi gibi temel bilgilerde tutarsızlık bulunması inceleme sürecini zorlaştırabilir.

Teknoloji Üretimi ile Teknoloji Kullanımı Aynı Şey midir?

İleri teknoloji içeren bir makine satın almak ile mevzuatta tanımlanan yüksek teknolojili bir ürün üretmek farklı konulardır. Ürünün sınıflandırması ve ilgili listeyle eşleşmesi ayrıca kontrol edilir. İşletmenin kendi üretim sürecini yazılım veya otomasyonla geliştirmesi ise yatırımın niteliğine göre Dijital Dönüşüm Programı açısından değerlendirilebilir.

Öncelikli ürün listesinde bulunmak, Teknoloji Hamlesi Programı kapsamında otomatik destek kararı anlamına gelmez. Öncelikli yatırım statüsü ile çağrı ve proje değerlendirmesine dayanan hamle programı birbirinden ayrılmalıdır. İşletmenin ihtiyaçları ve başvuru koşulları, hangi yolun değerlendirileceğini belirler.

Öncelikli ve Hedef Yatırımlar Nasıl Karşılaştırılır?

Her iki sistem de Sektörel Teşvik Sistemi içinde yer alır. Hedef Yatırımlar Teşvik Sistemi için yatırım konusunun Ek-3 listesi ve ilgili şartlarla uyumu temel inceleme konusudur. Öncelikli yatırımlarda ise 9. maddede sayılan özel nitelikler belirleyicidir. Destek unsurları karşılaştırılırken yalnızca bir vergi oranına bakılması doğru sonuç vermez.

Yatırımın finansman ihtiyacı, beklenen istihdamı, harcama takvimi ve vergi avantajını kullanabilme durumu birlikte hesaplanmalıdır. Teşvik belgesinde bir desteğin yer alması ile işletmenin bu desteği fiilen kullanabilmesi farklı aşamalardır. Vergi ve muhasebe uygulaması yatırımın gerçekleşme durumu ve ilgili düzenlemelerle birlikte değerlendirilir.

Enerji Yatırımları ve İstanbul İçin Özel Koşullar

Öncelikli yatırımlarda bütün projelere aynı istisna metni uygulanamaz. Kararın 9. maddesinde belirli enerji yatırımları için vergi indirimi ve faiz veya kâr payı desteğine ilişkin sınırlamalar bulunur. İmalat sanayii işletmelerinin öz tüketimine yönelik ilgili güneş ve rüzgâr yatırımlarında faiz veya kâr payı desteği sağlanmaması da ayrıca dikkate alınmalıdır.

İstanbul için Hedef Yatırımlar sisteminde yer alan genel vergi indirimi istisnası, Öncelikli Yatırımların bütününe doğrudan taşınmamalıdır. Buna karşılık öncelikli yatırım konularının bazı bentlerinde İstanbul dışında gerçekleştirilme şartı bulunur. Bu nedenle yatırımın dayandığı bent ve destek unsurunun kendi koşulları ayrı ayrı kontrol edilmelidir.

Öncelikli Yatırım Başvuru Dosyasında Neler Bulunmalı?

Başvuru dosyası yatırımın neden öncelikli kapsamda değerlendirildiğini açıklar. Genel şirket belgelerinin yanında, yatırımın özelliğini gösteren teknik belgeler de önem taşır. Hazırlanacak belge listesi her projede aynı değildir; yatırımın türü ve mevzuatın istediği kurum onayları dikkate alınır.

  • Yatırımcı şirket, temsil ve E-TUYS yetkilendirme bilgileri.
  • Yatırımın hangi öncelikli konuya dayandığını açıklayan teknik bilgi.
  • Mevcut ve hedeflenen üretim kapasitesi ile üretim akışı.
  • Yerli ve ithal makine listeleri ve teknik teklif bilgileri.
  • Yatırım yerinin il, ilçe, OSB veya endüstri bölgesi bilgileri.
  • Yatırım bütçesi, finansman kaynakları ve uygulama takvimi.
  • Yatırımın niteliğine göre gerekli izinler, lisanslar ve uygunluk yazıları.

Asgari yatırım büyüklüğü ve diğer parasal eşikler başvuru dönemine göre incelenmelidir. Özel bir yatırım konusu için ayrıca belirlenmiş koşullar varsa genel eşik tek başına yeterli olmaz. Belgelerin elektronik ortamda sunulmasından önce içerik ve tarih tutarlılığının kontrol edilmesi eksiklerin erken giderilmesine yardımcı olur.

Harcamalar, Revizeler ve Tamamlama Vizesi

Başvuru hazırlığı satın alma planından ayrı yürütülmemelidir. Genel kural olarak teşvik belgesi müracaatından önce gerçekleştirilen yatırım harcamaları belge kapsamına alınmaz. Proje ekibi, satın alma ve muhasebe birimleri giderlerin hangi aşamada oluşacağını birlikte planlamalıdır. Başvuru yapılmış olması da tek başına destek onayı değildir.

Belge düzenlendikten sonra yatırımın kapsamı, süresi ve makine listeleri izlenir. Yeni bir makine ihtiyacı, yer değişikliği veya kapasite güncellemesi ortaya çıkarsa ilgili revize süreci değerlendirilir. Yatırım tamamlandığında gerçekleşen harcamalar ve özel şartlar tamamlama vizesi bakımından ele alınır. Öncelikli statünün dayandığı koşulların uygulama boyunca korunması önemlidir.

Öncelikli Yatırımlar Hakkında Sık Sorulan Sorular

Her ilde öncelikli yatırım yapılabilir mi?

İl bazında tek bir genel cevap yeterli değildir. İlgili yatırım konusu bazı yerlerde özel koşula veya sınırlamaya tabi olabilir. Yatırımın dayandığı bent ve bölgesel destek şartları birlikte incelenir.

OSB içindeki her yatırım öncelikli sayılır mı?

Hayır. OSB konumu ile öncelikli yatırım niteliği farklı değerlendirmelerdir. OSB ve ilçe koşulları, mevzuatta belirtilen hallerde sigorta primi işveren hissesi desteğinde alt bölge uygulamasını etkileyebilir.

Mevcut işletme de başvurabilir mi?

Mevcut işletmenin planladığı yeni yatırım, ilgili şartları karşılıyorsa değerlendirilebilir. İşletmenin mevcut faaliyeti ile yeni yatırımın kapsamı, kapasitesi ve giderleri açıkça ayrılmalıdır.

Öncelikli yatırım belgesi desteklerin tamamını garanti eder mi?

Hayır. Her destek unsurunun uygulanma koşulları ve istisnaları bulunur. Belge kapsamı, fiili harcamalar ve yatırımın gerçekleşme durumu birlikte takip edilmelidir.

Farabi Danışmanlık hangi aşamalarda yardımcı olur?

Yatırımın ön uygunluk incelemesi, dosya ve makine listelerinin hazırlanması, başvurunun takibi ve belge sonrası işlemlerin planlanmasında danışmanlık sunuyoruz. Yatırım konusu, yer, tahmini bütçe ve takviminizle bizimle iletişime geçebilirsiniz. Destek kararı yetkili kurum tarafından verilir.

İçerik kontrolü: 12 Ekim 2026. Kaynak: 9903 sayılı Karar, özellikle 5, 9 ve 22. maddeler. Başvuruda yürürlükteki düzenlemeler esas alınır.